Kastelen van Northumberland

Northumberland telt ruim zeventig kasteelplekken, meer dan enig ander Engels graafschap, en de bekendste vijf liggen dicht bij elkaar. Het praktische probleem is niet welke je kiest, maar dat ze onder vier verschillende eigenaren vallen. Er bestaat geen kaartje of pas die ze allemaal dekt.

Vijf kastelen langs een kuststrook

Van zuid naar noord: Warkworth boven de rivier de Coquet, Alnwick even landinwaarts, Dunstanburgh op zijn landtong bij Craster, en Bamburgh op de rots boven het strand. Chillingham ligt verder het binnenland in, richting de Cheviot Hills.

Twee ervan zijn van English Heritage, drie zijn particulier bezit. Dat verschil bepaalt de prijs, de openingstijden en of je pas ergens iets waard is.

Wat een pas hier wel en niet doet

Voor deze vijf kastelen betaal je met een erfgoedpas op zak nog altijd drie keer los. Een pas verdient zich hier dus niet terug; hij scheelt je twee entreekaartjes en verder gaat het geld naar de particuliere kastelen.

Dunstanburgh is de uitzondering die het onthouden waard is, omdat twee organisaties er tegelijk over gaan: de National Trust bezit het terrein en English Heritage beheert het kasteel. Leden van allebei komen gratis binnen, en dat is op deze kust de enige plek waar dat opgaat.

Ben je geen lid, boek dan de twee English Heritage-kastelen vooraf online. Dat scheelt vijftien procent, en de korting vervalt om middernacht voor je bezoek.

Of een pas over je hele reis gerekend loont, hangt af van wat je verder nog bezoekt; die rekensom staat in de gids over kastelen en landhuizen in Engeland.

Bamburgh Castle

Het kasteel staat op een uitloper van zwart basalt, een paar honderd meter van de vloedlijn, en is vanaf het strand van Bamburgh over de hele lengte te zien. Dat uitzicht is gratis en voor veel mensen de helft van het bezoek.

Binnen loop je door de zalen van een kasteel dat nog steeds particulier eigendom is en bewoond wordt. Het is dagelijks open van 10.00 tot 17.00 uur, met de laatste toegang om 16.00 uur, en je hoeft geen tijdvak te kiezen.

Vroeg komen loont, en niet vanwege de drukte binnen. De parkeerplaats bij het kasteel loopt op een mooie dag voor de middag vol, en de overloop staat een eind verderop.

Alnwick Castle

Na Windsor het grootste bewoonde kasteel van Engeland, en de plek waar de vliegles uit de eerste Harry Potter-film is opgenomen. Dat trekt gezinnen, en het kasteel speelt daar zichtbaar op in met vliegleskleding en een uitgebreid programma.

Het ticket is de reden om vooraf online te kopen. Een online kaartje is een seizoenkaart die twaalf maanden geldig is en waarmee je onbeperkt terug mag. Blijf je een week in de buurt, dan is één betaling genoeg voor drie bezoeken.

Let op de klok binnen het bezoek zelf: het terrein sluit om 17.00 uur, maar de laatste toegang is om 15.45 uur en de State Rooms sluiten al om 16.30 uur. Wie om drie uur binnenkomt, ziet ze gehaast.

De tuin naast het kasteel is een aparte onderneming met een eigen kaartje. Wil je beide, reken dan een hele dag en twee keer betalen.

Dunstanburgh Castle

Hier hoort de wandeling bij het bezoek, want anders kom je er niet. Je parkeert in het vissersdorp Craster en loopt 2,1 km over het kustpad naar de landtong, met de ruïne de hele weg voor je uit. Heen en terug is dat ruim vier kilometer over gras en steen.

Wat er staat is een veertiende-eeuwse ruïne die nooit is herbouwd, met twee torens die nog overeind staan. Het is dagelijks open van 10.00 tot 17.00 uur, met de laatste toegang om 16.00 uur.

Dit stuk kust is onderdeel van het Northumberland Coast Path, dus je kunt de wandeling in beide richtingen doorzetten naar Embleton of Low Newton.

Warkworth Castle

Het minst bezochte van de vijf, en het enige waar je binnen een echte middeleeuwse donjon rondloopt in plaats van langs zalen die later zijn ingericht. De toren heeft een kruisvormige plattegrond, wat ongebruikelijk is, en je komt van de wijnkelders tot aan de kapel.

Beneden aan de rivier ligt de Hermitage, een kapel die in de rots is uitgehakt. Die is alleen op zondag en maandag open, van 11.00 tot 16.00 uur, en je komt er met een bootje over de Coquet. Kaartjes gaan alleen ter plekke en er kunnen zes mensen per half uur mee, dus dat is een plan voor de ochtend en niet voor kwart voor vier.

Chillingham Castle

Een particulier kasteel dat zijn reputatie bouwt op spoken, met rondleidingen die daar expliciet over gaan en kamers die je kunt huren. Of je dat leuk vindt hangt van je smaak af; het is de meest uitgesproken van de vijf.

Wat er hoe dan ook staat is de kudde witte runderen in het park. Die leeft er het hele jaar buiten, wordt niet aangeraakt en krijgt geen diergeneeskundige behandeling; een vereniging houdt toezicht en verder gaat de kudde haar eigen gang. Het kasteel is open van 11.00 tot 17.00 uur, met de laatste toegang om 16.00 uur.

Chillingham ligt het verst van de kust en heeft ook het kortste seizoen, dus het is het kasteel dat je het makkelijkst misloopt.

In november verandert alles

Bezoek je deze kust tussen april en oktober, dan is alles open en hoef je alleen de laatste toegangstijden in de gaten te houden. Vanaf eind oktober loopt het uit elkaar.

Bamburgh en Dunstanburgh blijven het hele jaar dagelijks open, en Warkworth blijft ook open maar op steeds andere dagen. Een decemberdag met Bamburgh en Dunstanburgh werkt dus gewoon; een decemberdag met Alnwick op het programma werkt niet, en Warkworth alleen als het toevallig een zaterdag of zondag is.

De kust in twee dagen

Eén dag is genoeg voor twee kastelen als je de wandeling naar Dunstanburgh meerekent. Bamburgh in de ochtend, lunch in Craster en ’s middags te voet naar de ruïne is een volle, rustige dag.

De tweede dag begint bij Alnwick, dat op zichzelf een halve dag vraagt, en eindigt bij Warkworth op de terugweg naar het zuiden. Wil je Chillingham erbij, dan vervangt het Warkworth, want het ligt de andere kant op.

Ten noorden van Bamburgh ligt Holy Island, waar de weg naar het eiland twee keer per dag onder water staat. Dat is geen kwestie van planning maar van het getij, dus dat wordt een aparte dag.

Een auto is hier praktisch onmisbaar, en de wegen zijn smal. Rijd je voor het eerst links, dan staat in de gids over linksrijden in Engeland waar dat misgaat. De hele streek ligt ten noorden van Newcastle upon Tyne, waar de veerboot uit IJmuiden aankomt, en meer over de streek zelf staat op de pagina over Northumberland.